|
DAWNY TEREN RZECZPOSPOLITEJ
PRAWOBRZEŻNA UKRAINA
Prawobrzeżna Ukraina (Południowo-Zachodni Kraj) - dawny teren Rzeczpospolitej, współczesna Ukraina, guberni byłego Imperium Rosyjskiego:
Kijowska, powiaty: berdyczewski, czerkaski, czygyryński, humański, kaniowski, kijowski, lipowecki, radomyślski, skwirski, taraszczański, wasylkowski, zwienigorodzski.
Podolska, powiaty: baltskij, bracławski, gaisyński, jampolski, kamieniecki, leticzewski, lityński, mohylowski, olgopolski, proskurowski, uszycki, winnicki.
Wołyńska, powiaty: dubieński, kowelski, krzemieniecki, łucki, nowogradwołyński, ostrogski, owrucki, rówieński, starokonstantynowski, włodzimierski, zasławski, żytomierski.
PRAWOBRZEŻNA UKRAINA
Historyczna nazwa części Ukrainy na prawym brzegu Dniepru, w latach 1667-1793 w składzie Pierwszej Rzeczypospolitej. W 1793 roku wskutek drugiego rozbioru Rzeczypospolitej weszła w skład Imperium Rosyjskiego. W Rosji XIX - początek XX wieku część Zachodniego kraju, w skład którego weszły gubernie Kijowska, Podolska i Wołyńska z oficjalną nazwą Południowo – Zachodni Kraj, 1832-1914 Generał – Gubernatorstwo.
GUBERNIA KIJOWSKA
Była terytorialno-administracyjną jednostką prawobrzeżnej Ukrainy. Powstała w roku 1782. Razem z Guberniami Podolską i Wołyńską tworzyła Kijowskie Generał-Gubernatorstwo (tzw. Południowo-Zachodni Kraj ). Centralnym miastem Guberni było miasto Kijów. Na początku 1846 roku, po zlikwidowaniu powiatu machnowskiego, Gubernię Kijowską tworzyło 12 powiatów: berdyczewski, czerkaski, czygyryński, humański, kaniowski, kijowski, lipowecki, radomyski, skwirski, taraszczański, wasylkowski, zwingorodzski. Potem odbywały się następujące zmiany:
1919 rok. Stworzony powiat czyrnobylski. Powiat wasylkowski zmienił nazwę na białocerkiewny.
1920 rok. Centrum czygirinskiego powiatu zostało przeniesione do miasta Kamienka. Centrum kaniowskiego powiatu do miasta Korsuń. Czerkaski i czygyrynski powiaty weszły w skład Krzemeńczygskiej Guberni.
1921 rok. Do Guberni Kijowskiej został przyłączony powiat pierejasławski ze składu guberni Połtawskiej.
1922 rok. Po zlikwidowaniu Guberni Krzemieńczygskiej powiaty czerkaski i czygyrinski dodane do składu Guberni Kijowskiej. Kaniewski powiat zmienił nazwę na bogusławski.
1923 rok. Gubernia Kijowska składała się z 14 powiatów: berdyczewski, białocerkowski, bogusławski, czerkaski, czernobylski, czygyrinski, humański, kijowski, lipowiecki, pereiasławski, radomyski, skwirski, taraszczański, zwingorodzki.
GUBERNIA PODOLSKA
Była terytorialno-administracyjną jednostką Prawobrzeżnej Ukrainy. Powstała w roku 1797. Razem z Guberniami Kijowską i Wołyńską tworzyła Kijowskie Generał-Gubernatorstwo (tzw. Południowo-Zachodni Kraj ). Centralnym miastem Guberni był Kamieniec-Podolski. Gubernię Podolską tworzyło 12 powiatów: baltskij, bracławski, gaisyński, jampolski, kamieniecki, lewiczewski, lityński, mohylowski, olgopolski, proskurowski, uszycki, winnicki, machnowski do roku 1846.
GUBERNIA WOŁYŃSKA
Była terytorialno-administracyjną jednostką prawobrzeżnej Ukrainy. Powstała w roku 1793 początkowo jako Gubernia Zasławska. Ukazem Katarzyny II od 18 lipca 1795 została przemianowana na Wołyńską. Razem z Guberniami Kijowską i Podolską tworzyła Kijowskie Generał-Gubernatorstwo (tzw. Południowo-Zachodni Kraj ). Centralnymi miastami Guberni były: początkowo Nowograd - Wołyński, później (1804) Żytomierz. Gubernię Wołyńską tworzyło 12 powiatów: kowelski, krzemieniecki, łucki, nowogradwołyński, ostrogski, owrucki, rówieński, starokonstantynowski, włodzimierski, zasławski, żytomierski. W jej granicach było 13 miast, 134 miast małych i 9682 innych miejscowości. Na początku XX w Gubernia zajmowała powierzchnię ponad 70 tys. km. kw, zamieszkiwało tu ok. 4 mln. osób. Współczesne terytoria: Rówieńskie, Wołyńskie, Żytomierskie, północna część Tarnopolskiego i Chmielnickiego obwodów Ukrainy, część Lubelskiego województwa Polski.
W lipcu 1925 roku gubernie na Ukrainie zostały zlikwidowane.
|
